Rượu là một loại đồ uống phổ biến trên những bàn tiệc của người Việt Nam, tuy nhiên cần biết cách kiểm soát lượng rượu nạp vào trong cơ thể để không gây nhiều tác hại nguy hiểm đến sức khỏe, trong đó là chứng ngộ độc rượu. Hôm nay, chuyên mục Mẹo vào bếp sẽ giúp bạn có cái nhìn rõ hơn về các triệu chứng và cách xử trí phù hợp khi bị ngộ độc rượu.
1. Ngộ độc rượu
Rượu là một dạng ethanol (rượu ethyl) được tìm thấy trong đồ uống có cồn, nước súc miệng, chiết xuất nấu ăn, một số loại thuốc và một số sản phẩm gia dụng.
Rượu là tồn tại dưới dạng dung dịch nên được cơ thể hấp thụ nhanh chóng thay vì các loại đồ ăn khác cần nhiều thời gian để tiêu hóa. Bên cạnh đó, vì trong rượu có chứa cồn nên cơ thể cần có thêm nhiều thời gian để loại bỏ các chất cồn này. Hầu hết rượu được xử lý (chuyển hóa) tại gan, khi uống càng nhiều rượu, đặc biệt là trong một khoảng thời gian ngắn, gan bị quá tải không thải kịp các chất cồn thì sẽ gây ra nguy cơ ngộ độc rượu càng cao.
Ngộ độc rượu không chỉ xảy ra ở những người lớn có sử dụng rượu mà có thể xảy ra ở trẻ em khi chúng vô tình hoặc cố ý uống các sản phẩm gia dụng có chứa cồn.
Không phải bất cứ ai ngộ độc rượu cũng sẽ có những triệu chứng và biểu hiện dưới đây. Nếu nghi ngờ hay có thông tin nạn nhân bị ngộ độc rượu bạn nên đưa họ tới ngay các cơ sở y tế gần nhất để kịp thời cứu chữa.
2. Triệu chứng và biểu hiện ngộ độc rượu
Nhìn mờ, không rõ ràng, rối loạn cảm nhận về màu sắc
Một trong những triệu chứng ban đầu phát ra khi ngộ độc rượu là nạn nhân có các vấn đề các rối loạn thần kinh. Mắt nhìn bỗng nhiên bị mờ, nhìn không rõ ràng, nhìn một vật thành hai, có các cảm nhận màu sắc không chân thật khó nhận diện.
Chướng bụng, đau bụng, nôn nhiều
Ngộ độc rượu cũng gây ra các phản ứng về tiêu hóa như chướng bụng, đau bụng, không tiêu. Đặc biệt thường xuất hiện hiện tượng nôn mửa nhiều.
Tê, yếu tay chân, da, môi, đầu móng tay tím tái
Khi chất độc dần ngấm vào cơ thể, nạn nhân sẽ xảy ra các suy giảm các chức năng về thể chất và sự thay đổi trên da và các bộ phận trên cơ thể. Nói rõ hơn, nạn nhân sẽ khó đi lại, tay, chân bắt đầu bị tê và yếu dần, cùng với đó da, môi và các đầu móng tay sẽ tím lại.
Đại tiện, tiểu tiện không tự chủ
Khi ngộ độc do bị rối loạn các chức năng thần kinh nên khó kiểm soát được hành vi vì vậy sẽ xuất hiện tình trạng đại tiện và tiểu tiện ra quần.
Bất tỉnh, co giật
Ngộ độc rượu nặng sẽ khiến nạn nhân rơi vào trạng thái bất tỉnh, tay chân co rúm lại hoặc toàn thân bị co giật.
Nói mê hoặc nói ngọng dù đã tỉnh táo
Người bị ngộ độc có thể tỉnh táo thay vì bất tỉnh hay hôn mê, tuy nhiên chất độc vẫn chưa được thải ra hết nên nạn nhân vẫn sẽ còn các triệu chứng như nói sảng hay nói ngọng khiến người nghe không nghe rõ hoặc hiểu họ đang nói điều gì.
3. Cách xử trí ngộ độc rượu
Đưa đến cơ sở y tế gần nhất
Các loại ngộ độc nói chung và ngộ độc rượu thường rất nguy hiểm đến tính mạng của người mắc phải nếu không có các biện pháp y tế can thiệp kịp thời. Vậy nên, dù nặng hay nhẹ, nếu phát hiện người bị ngộ độc có các triệu chứng đã nêu rõ phía trên cần được nhanh chóng đưa đến các cơ sở y tế gần nhất để được đội ngũ các bác sĩ có chuyên môn xử lý kịp thời, ngăn chặn các biến chứng phức tạp khác xảy ra.
Bạn nên gọi xe cấp cứu hoặc xe taxi để đưa người bệnh đến bệnh viện hoặc các trạm y tế, để người bệnh nằm nghiêng sẽ giúp dễ thở và tạo thêm cảm giác dễ chịu thay vì để người bệnh ngồi, hay đi lại.
Uống nhiều nước và giữ ấm cơ thể
Trường hợp chưa kịp đưa người bị ngộ độc đến các cơ sở y tế bạn có thể xử trí sơ cứu bằng cách cho họ nằm trên giường, giữ ấm tối đa thay vì để họ nằm dưới đất hay những chỗ gió lạnh.
Để đầu người ngộ độc thấp giúp dễ dàng làm nôn hết rượu ra, nên cho nạn nhân uống nhiều nước ấm để tránh tình trạng mất nước. Có thể cho uống nước gừng ấm, nước chè xanh pha loãng, sữa nóng, cam vắt hay nước chanh để có thể giải được tình trạng ngộ độc rượu ở mức độ nhẹ.
Đặc biệt, không nên để người bị ngộ độc rượu tiếp xúc với nước lạnh hay đi tắm ngay vì dễ gây hạ thân nhiệt, hạ đường huyết, đột quỵ, tụt huyết áp,...
Cho ăn thức ăn nhẹ, dễ tiêu hóa
Đối với những nạn nhân bị ngộ độc rượu, sau khi đã giảm các triệu chứng nguy hiểm, bạn cũng không nên chủ quan để nạn nhân nằm một mình vì rượu có thể tiếp tục ngấm vào máu và gây các biến chứng khó lường.
Bạn nên quan sát người ngộ độc rượu liên tục, nấu cháo hoặc súp thật loãng và cứ 1 - 2 giờ thì đánh thức dậy để cho ăn cháo hoặc súp.
Không sử dụng các loại thuốc giải rượu, chống nôn
Khi bị ngộ độc rượu tuyệt đối không cho nạn nhân dùng các loại thuốc giải rượu, thuốc chống nôn, thuốc giảm đau, mật ong hoặc chích lể vì có hại hơn là có lợi và dễ khiến nạn nhân bị nhiễm trùng.
4. Cách phòng chống ngộ độc rượu
- Không uống rượu nồng độ từ 30 độ trở lên vượt quá 30ml/người/ngày. Nên kết hợp vừa ăn vừa uống và chia thành nhiều bữa nhỏ.
- Không ngâm rượu với các loại lá, rễ cây, động vật, nội tạng động vậy không rõ độc tính.
- Không uống rượu bán tràn lan ngoài chợ mà không có nguồn gốc, không công bố tiêu chuẩn chất lượng.
- Không uống rượu khi đang uống thuốc điều trị bệnh, đặc biệt là các bệnh về gan. Bên cạnh đó không uống rượu khi đang đói hoặc đang mệt.
- Trên hết, cá nhân mỗi người nên có cái nhìn sáng suốt và chủ động biết cách tiếp nhận nhận rượu, bia vào cơ thể một cách phù hợp. Nếu có những cơ chế của cơ thể không thể tiếp nhận các chất cồn thì tuyệt đối không nên sử dụng để tránh rơi vào tình trạng say rượu, ngộ độc rượu.
Xem thêm:
- Các cách uống rượu bia không say, không đỏ mặt trong ngày Tết
- Tổng hợp 15 thực phẩm tăng sức đề kháng cho cơ thể trước dịch bệnh
- 10 loại trái cây hỗ trợ trị bệnh và tốt cho sức khỏe mà bạn phải bất ngờ
Với những thông tin mà mình đã cung cấp đến bạn về chủ đề Ngộ độc rượu? Triệu chứng, cách xử trí và phòng chống ngộ độc rượu, hy vọng sẽ giúp bạn có được cái nhìn trực quan hơn. Hãy luôn làm chủ chính mình trước bia rượu để bảo vệ sức khỏe bạn nhé!
*Nguồn tham khảo thông tin từ các trang web: Báo Sở Y tế Bình Định và Vinmec